Nukuu za Samia: Afya na ustawi wa jamii

Ukusanyaji rasmi na uhakiki wa kauli, maagizo na dira ya Rais Samia Suluhu Hassan katika kuboresha huduma za afya ya msingi, uzazi salama na huduma za kibingwa nchini kote.

9

NUKUU ZA SAMIA
17 / ARCHIVE
Nukuu ya Rais Samia
“Binafsi, huwa nasikitishwa sana kusikia mwanamke anapoteza maisha wakati wa kujifungua kwa sababu ambazo zingeweza kuzuilika.”
— Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mheshimiwa Samia Suluhu Hassan
Akilihutubia Bunge la 12 la Jamhuri ya Muungano wa Tanzania · Dodoma · 22 Aprili 2021
Uchambuzi

Kutoka Maumivu ya Kupoteza Maisha Hadi Ajenda ya Kuokoa Mama na Mtoto

Kauli hii inaonyesha mtazamo wa Rais Samia kwamba kifo cha mama wakati wa kujifungua hakipaswi kutazamwa kama jambo lisiloepukika pale ambapo sababu zake zinaweza kuzuiwa. Kwa maana hiyo, kauli yake iliweka utu, usalama wa mama na mtoto na ubora wa huduma za afya katika kiini cha wajibu wa Serikali.

Uzito wa kauli hii unaonekana zaidi katika matokeo yaliyopatikana katika miaka iliyofuata. Takwimu za Tanzania DHS 2022 zinaonyesha kuwa uwiano wa vifo vitokanavyo na uzazi ulipungua kutoka 556 hadi 104 kwa kila vizazi hai 100,000 kati ya 2015/16 na 2022 — sawa na punguzo la takribani asilimia 81. WHO pia imethibitisha mwelekeo huo na inaonyesha kuwa uzazi unaohudumiwa na wahudumu wenye ujuzi uliongezeka kutoka asilimia 66 hadi 85.

Chini ya uongozi wa Rais Samia, juhudi za kuokoa maisha zimehusisha si kauli pekee, bali uwekezaji katika huduma za dharura za uzazi (CEmONC), mfumo wa rufaa wa M-Mama, ujenzi na uimarishaji wa huduma za watoto wachanga, mafunzo ya watoa huduma, kampeni ya Madaktari Bingwa wa Mama Samia na uwajibikaji kupitia mapitio ya vifo vya wajawazito.

Serikali pia imeendelea kusogeza huduma za watoto wachanga karibu na wananchi. Mwaka 2024, Wizara ya Afya iliripoti kuwa kampeni ya Madaktari Bingwa wa Rais Samia ilikuwa imefikia hospitali zote 184 za Halmashauri Tanzania Bara, ikiimarisha NCU 129, kuanzisha NCU mpya 27 na kusaidia hospitali nyingine 28 kuweka mipango ya kuanzisha huduma hizo.

Wazo Kuu
Kauli ya Rais Samia ya kutokubali vifo vinavyoweza kuzuilika iligeuzwa kuwa ajenda ya kitaifa ya kuimarisha huduma za mama, mtoto mchanga na mtoto — na maendeleo hayo yakapata kutambuliwa kimataifa.
Kutambuliwa Kimataifa: Global Goalkeeper Award 2025
Tarehe 4 Februari 2025, Rais Samia Suluhu Hassan alitunukiwa Global Goalkeeper Award na Bill & Melinda Gates Foundation kwa kutambua maendeleo ya Tanzania katika afya ya mama, mtoto mchanga, lishe na afya ya mtoto. Tuzo hiyo iliweka maendeleo ya Tanzania katika afya ya mama na mtoto katika jukwaa la kimataifa.
01 · MATOKEO YA KITAIFA
Vifo vya uzazi: 556 → 104
Tanzania DHS 2022 ilikadiria maternal mortality ratio kuwa 104 kwa kila vizazi hai 100,000 kwa kipindi cha miaka saba kabla ya utafiti, ikilinganishwa na 556 katika TDHS-MIS 2015/16. Hii ni punguzo la takribani asilimia 81.
02 · UTAMBUZI WA KIMATAIFA
Global Goalkeeper Award · 2025
Gates Foundation ilimtunuku Rais Samia Global Goalkeeper Award kwa kutambua mafanikio ya Tanzania katika maternal, newborn, child nutrition and health. Tuzo hiyo ilitolewa Dar es Salaam tarehe 4 Februari 2025.
03 · HUDUMA ZA DHARURA
CEmONC na huduma salama za uzazi
Serikali imepanua na kuboresha vituo vinavyotoa huduma za dharura za uzazi na upasuaji wa kumtoa mtoto tumboni. Kufikia 2026, Wizara ya Afya iliripoti kuwa vituo 580 nchini vilikuwa na uwezo wa kutoa huduma za CEmONC.
04 · MFUMO WA RUFAA
M-Mama: teknolojia kusaidia kuokoa maisha
Mfumo wa M-Mama umejengwa kama sehemu ya mfumo wa rufaa za dharura kwa mama mjamzito, ukiunganisha jamii na huduma za usafiri na rufaa wakati mama anahitaji kufikishwa kituo chenye uwezo wa kutoa huduma zaidi.
05 · WATOTO WACHANGA
NCU 129 ziliimarishwa, 27 mpya
Mwaka 2024, kampeni ya Madaktari Bingwa wa Rais Samia iliripoti kuimarishwa kwa NCU 129, kuanzishwa kwa NCU mpya 27 na maandalizi ya hospitali 28 kuanzisha huduma hizo.
06 · UBORA WA HUDUMA
Ujuzi, uwajibikaji na mapitio ya vifo
Serikali imeimarisha mafunzo ya watoa huduma na kuweka utaratibu wa kupitia kila kifo cha mjamzito katika vituo vya umma ndani ya saa 24, kwa lengo la kubaini mapungufu na kuzuia kifo kinachofuata.
Taarifa za Nukuu
Mtoa Kauli
Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mheshimiwa Samia Suluhu Hassan
Tarehe
22 Aprili 2021
Mahali
Dodoma, Tanzania
Tukio
Hotuba kwa Bunge la 12 la Jamhuri ya Muungano wa Tanzania
Kategoria
Afya ya Mama na Mtoto
Utambuzi wa Kimataifa
Global Goalkeeper Award · Gates Foundation · 4 Februari 2025
Mada Zinazohusiana
Afya ya Mama Afya ya Mtoto Vifo vya Uzazi Uzazi Salama M-Mama CEmONC Huduma za Watoto Wachanga Afya ya Umma Global Goalkeeper Award
Chanzo na Uthibitisho
Chanzo cha nukuu: Hotuba ya Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mheshimiwa Samia Suluhu Hassan, akilihutubia Bunge la 12 la Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Dodoma, 22 Aprili 2021.

Takwimu za vifo vya uzazi: Tanzania Demographic and Health Survey and Malaria Indicator Survey 2022 iliripoti maternal mortality ratio ya 104 kwa kila vizazi hai 100,000 kwa kipindi cha miaka saba kabla ya utafiti. Takwimu za TDHS-MIS 2015/16 zilikuwa 556 kwa kila vizazi hai 100,000.

Uthibitisho wa kimataifa: Bill & Melinda Gates Foundation, Global Goalkeeper Award 2025 — utambuzi wa maendeleo ya Tanzania katika afya ya mama, mtoto mchanga, lishe na afya ya mtoto.

Hatua za utekelezaji: Wizara ya Afya imeripoti matumizi ya mfumo wa M-Mama, upanuzi wa huduma za CEmONC, kampeni ya Madaktari Bingwa wa Mama Samia, uimarishaji wa NCU na hatua za kuboresha ubora na uwajibikaji katika huduma za mama na mtoto.
Nukuu · Afya ya Mama · Afya ya Mtoto · Matokeo · Tuzo
Endelea Kupata Nukuu