Nukuu za Mheshimiwa Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan kuhusu Muungano wa Tanzania, zikisisitiza umoja, mshikamano, amani, nguvu ya pamoja na mustakabali wa taifa.
NUKUU ZA SAMIA
25 / ARCHIVE
Nukuu ya Rais Samia
“Kudumisha kuimarisha na kuuenzi Muungano wetu
kutaendelea kuwa kipaumbele cha Serikali
tunayoiunda.”
— Mheshimiwa Samia Suluhu Hassan,
Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania
Hotuba wakati wa kufungua rasmi Bunge la 13 la
Jamhuri ya Muungano wa Tanzania · Dodoma ·
14 Novemba 2025
Uchambuzi
Muungano Kama Msingi wa Uongozi,
Utulivu na Maendeleo ya Taifa
Kauli hii ina uzito mkubwa kwa sababu Rais Samia
hakuiweka Muungano katika nafasi ya kumbukumbu ya
kihistoria pekee, bali aliutaja kama kipaumbele
cha Serikali. Maneno “kudumisha, kuimarisha
na kuuenzi” yanaweka mnyororo wa majukumu matatu:
kulinda msingi uliopo, kuufanya uwe imara zaidi na
kuendeleza thamani yake kwa kizazi kijacho.
Dira iliyobebwa ndani ya kauli hii ni ya Tanzania
inayotumia Muungano kama msingi wa utaifa, mshikamano,
amani na utekelezaji wa maendeleo kwa pande zote
mbili. Hii ni muhimu kwa sababu Muungano si taasisi
ya kisiasa pekee; unahusisha mfumo wa kikatiba,
mambo ya pamoja, taasisi za Muungano na ushirikiano
wa Serikali ya Jamhuri ya Muungano na Serikali ya
Mapinduzi ya Zanzibar.
Utekelezaji wa dira hii katika uongozi wa Rais Samia
unaonekana katika kasi ya kushughulikia hoja za
Muungano. Taarifa rasmi ya Serikali inaonyesha kuwa
katika kipindi cha 2021–2024, hoja 15 kati ya
18 za Muungano zilipatiwa ufumbuzi. Hii ni
hatua kubwa katika kupunguza kero zilizokuwa
zikitengeneza mijadala kati ya pande mbili za
Muungano.
Sambamba na hilo, Serikali iliratibu vikao 60
vya ushirikiano baina ya sekta zenye masuala
ya Muungano na taasisi za Serikali ya Jamhuri ya
Muungano na Serikali ya Mapinduzi ya Zanzibar. Hapa
ndipo kauli ya kisiasa inapogeuka kuwa utaratibu wa
kiutendaji: Muungano unaimarishwa si kwa matamko pekee,
bali kwa mazungumzo, uratibu wa taasisi na utatuzi wa
masuala yanayowagusa wananchi.
Wazo Kuu
Rais Samia ameweka Muungano katika msingi wa
mwendelezo wa Taifa: kuulinda kama urithi wa kihistoria,
kuimarisha mifumo yake kwa vitendo na kuhakikisha
mshikamano wa Tanzania unaendelea kuwa mtaji wa
amani, utulivu na maendeleo.
Kutoka Kauli Hadi Matokeo
19 MACHI 2021
Uongozi wa Rais Samia Waanza
Rais Samia Suluhu Hassan aliingia madarakani akiwa
na uzoefu wa moja kwa moja katika masuala ya Muungano,
ikiwemo kuhudumu kama Waziri katika Ofisi ya Makamu
wa Rais anayeshughulikia Mambo ya Muungano.
2021–2022
Kasi ya Kushughulikia Hoja za Muungano
Serikali mbili ziliongeza kasi ya majadiliano na
utatuzi wa hoja zilizokuwa zimekuwa kero katika
utekelezaji wa Muungano. Katika kipindi cha kwanza
cha utekelezaji, hoja 11 kati ya hoja 18 ziliweza
kufanyiwa kazi.
2021–2024
Hoja 15 Kati ya 18 Zapatikana Ufumbuzi
Kufikia mwaka 2024, Serikali iliripoti kuwa hoja
15 kati ya 18 za Muungano zilizokuwa zikishughulikiwa
katika kipindi hicho zilikuwa zimepatiwa ufumbuzi.
Hii ilipunguza idadi ya hoja zilizokuwa zikisubiri
suluhisho na kuonyesha kasi ya ushirikiano wa pande
mbili.
2021–2024
Vikao 60 vya Ushirikiano
Serikali iliratibu vikao 60 vya ushirikiano baina ya
sekta na taasisi za Serikali ya Jamhuri ya Muungano
na Serikali ya Mapinduzi ya Zanzibar. Mfumo huu
uliimarisha uratibu wa utekelezaji na ushirikiano
katika maeneo mbalimbali ya huduma na maendeleo.
APRILI 2024
Miaka 60 ya Muungano
Tanzania iliadhimisha miaka 60 ya Muungano sambamba
na miaka 60 ya Mapinduzi Matukufu ya Zanzibar.
Maadhimisho hayo yalikuwa jukwaa la kitaifa la
kuenzi historia ya Muungano na kuimarisha utambulisho
wa Taifa.
21 JANUARI 2025
Hatua Kuelekea Akaunti ya Fedha ya Pamoja
Serikali iliendelea na mchakato wa kuanzishwa kwa
Akaunti ya Fedha ya Pamoja na utaratibu wa Tume ya
kuisimamia, huku Serikali mbili zikiendelea na
mashauriano kuhusu mchango wa matumizi na mgawanyo
wa mapato ya Muungano.
14 NOVEMBA 2025
Muungano Wawekwa Tena Kama Kipaumbele
Katika kufungua rasmi Bunge la 13, Rais Samia
aliweka wazi kwamba Serikali anayoiunda itaendelea
kuudumisha, kuuimarisha na kuuenzi Muungano kama
kipaumbele cha uongozi.
Matokeo na Mafanikio ya Utekelezaji
Safari ya 2021–2025 inaonyesha kwamba msisitizo wa
Rais Samia kuhusu Muungano uliambatana na hatua za
taasisi, utatuzi wa hoja, ushirikiano wa Serikali mbili
na kuimarishwa kwa mifumo ya kushughulikia masuala
yanayohusu Muungano.
01 · HOJA 15 / 18
Kero Nyingi za Muungano Zilipatiwa Ufumbuzi
Kufikia mwaka 2024, hoja 15 kati ya 18 zilizokuwa
katika mchakato wa kushughulikiwa katika kipindi
hicho zilikuwa zimepatiwa ufumbuzi. Hii ni moja
ya viashiria vikuu vya utekelezaji wa ajenda ya
kuimarisha Muungano.
02 · VIKAO 60
Ushirikiano wa Serikali Mbili Ukaimarishwa
Vikao 60 vya ushirikiano viliratibiwa kati ya
taasisi na sekta mbalimbali za pande mbili.
Hii iliweka msisitizo kwenye mazungumzo ya
kiutendaji na utatuzi wa masuala kwa pamoja.
03 · MIUNDO YA TAASISI
Huduma za Taasisi za Muungano Kusogezwa Zanzibar
Serikali imeendelea kuelekeza taasisi za Muungano
kuwa na uwepo Zanzibar na kushirikiana na taasisi
zinazofanana za Serikali ya Mapinduzi ya Zanzibar,
hatua inayolenga kusogeza huduma na uratibu karibu
na wananchi.
04 · MIAKA 60
Historia ya Muungano Ikaenziwa Kitaifa
Maadhimisho ya miaka 60 ya Muungano mwaka 2024
yalifanyika sambamba na miaka 60 ya Mapinduzi
Matukufu ya Zanzibar. Tukio hili liliunganisha
historia ya pande mbili ndani ya simulizi moja
ya Taifa la Tanzania.
05 · AKAUNTI YA PAMOJA
Hatua Kuelekea Uimarishaji wa Mfumo wa Fedha
Mchakato wa kuanzishwa kwa Akaunti ya Fedha ya
Pamoja uliendelea kushughulikiwa na Serikali mbili.
Hatua hii ina umuhimu wa kiutawala na kifedha kwa
utekelezaji wa Mambo ya Muungano.
06 · UMOJA WA KITAIFA
Muungano Kuendelea Kuwa Msingi wa Utulivu
Muungano umeendelea kuwasilishwa kama msingi wa
utaifa, umoja, amani na utulivu wa Tanzania Bara
na Zanzibar. Hivyo, kuimarisha Muungano kunakuwa
pia sehemu ya kulinda mazingira yanayowezesha
maendeleo ya Taifa.
07 · MAENDELEO
Ushirikiano Kuunganishwa na Ajenda ya Maendeleo
Utekelezaji wa Mambo ya Muungano umeendelea
kuunganishwa na mipango, sera, programu na mikakati
ya maendeleo ya Serikali zote mbili, hivyo kuifanya
ajenda ya Muungano ihusiane moja kwa moja na maisha
na huduma za wananchi.
08 · MWENDELEZO
Muungano Kuwekwa Kwenye Ajenda ya Serikali Ijayo
Kauli ya 14 Novemba 2025 inaonyesha kwamba Rais
Samia hakuchukulia mafanikio yaliyopatikana kama
mwisho wa safari. Badala yake, aliweka wazi
mwendelezo wa kulinda, kuimarisha na kuuenzi
Muungano katika Serikali inayofuata.
Uzito wa Kitaifa
Muungano Kama Mtaji wa Taifa,
Amani na Maendeleo
Kwa mtazamo wa uongozi wa Taifa, kauli hii inaonyesha
kwamba Rais Samia anauona Muungano kama mtaji
wa kisiasa, kijamii na kiuchumi unaopaswa
kulindwa kwa sera, taasisi na vitendo. Hii ndiyo
sababu msisitizo wake hauishii kwenye kuuenzi
kihistoria; unaenda kwenye kuimarisha mifumo inayoufanya
Muungano ufanye kazi.
Matokeo ya kipindi cha 2021–2024 yanatoa picha
inayoonekana. Hoja 15 kati ya 18 zilipatiwa ufumbuzi,
vikao 60 vya ushirikiano viliratibiwa, na taasisi za
Muungano ziliendelea kusogezwa karibu na wananchi wa
Zanzibar kupitia uwepo wa taasisi na ushirikiano na
taasisi za Serikali ya Mapinduzi ya Zanzibar.
Zaidi ya hapo, mchakato wa Akaunti ya Fedha ya Pamoja
unaonyesha kwamba ajenda ya kuimarisha Muungano imefika
pia kwenye eneo nyeti la utawala wa fedha za
Muungano. Serikali mbili zimeendelea na
mashauriano kuhusu utaratibu wa kudumu wa kuchangia
matumizi na kugawana mapato ya Muungano.
Kwa wananchi, nguvu ya Muungano inaonekana pale
unapowezesha huduma, biashara, usalama, ushirikiano wa
taasisi na fursa za maendeleo kuvuka mipaka ya kiutawala
ya pande mbili. Kwa Taifa, Muungano wenye taasisi
zinazoshirikiana na hoja zinazotatuliwa huongeza
uthabiti wa kisiasa na kuimarisha msingi wa Tanzania
kujiwasilisha kama Taifa moja duniani.
Ndiyo maana kauli ya Rais Samia ya Novemba 2025 ina
uzito wa kimkakati: haikuwa kauli ya kulinda
yaliyopita pekee, bali ilikuwa ahadi ya kuendeleza
mfumo wa Taifa ambao umejengwa kwa zaidi ya miongo
sita. Katika muktadha huo, Muungano unawekwa
kama msingi wa kizazi kijacho badala ya kubaki kuwa
kumbukumbu ya kizazi kilichopita.
Urithi wa Kauli
Uzito wa kauli hii uko katika kugeuza Muungano kutoka
kuwa tunu inayoadhimishwa hadi kuwa ajenda ya kudumu
ya Serikali: kutatua kero, kuimarisha ushirikiano wa
taasisi, kusogeza huduma kwa wananchi na kulinda
msingi wa umoja unaoifanya Tanzania kubaki Taifa moja.
Taarifa za Nukuu
Mtoa Kauli
Mheshimiwa Samia Suluhu Hassan,
Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania
Tarehe
14 Novemba 2025
Mahali
Dodoma, Tanzania
Tukio
Ufunguzi rasmi wa Bunge la 13 la
Jamhuri ya Muungano wa Tanzania
Kategoria
Muungano · Utaifa · Mshikamano ·
Utawala · Amani na Maendeleo
Dira
Kulinda, kuimarisha na kuendeleza Muungano
kama msingi wa Taifa moja
Matokeo Muhimu
Hoja 15 kati ya 18 za Muungano
zilipatiwa ufumbuzi kufikia 2024
Ushirikiano
Vikao 60 vya ushirikiano baina ya
taasisi na sekta za pande mbili
Mada Zinazohusiana
Muungano
Tanzania Bara
Zanzibar
Umoja wa Kitaifa
Mambo ya Muungano
Amani na Utulivu
Serikali Mbili
Ushirikiano wa Kitaasisi
Hoja za Muungano
Akaunti ya Fedha ya Pamoja
Miaka 60 ya Muungano
Chanzo na Uthibitisho
Chanzo cha nukuu:
Hotuba ya Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania,
Mheshimiwa Samia Suluhu Hassan, wakati wa kufungua
rasmi Bunge la 13 la Jamhuri ya Muungano wa Tanzania,
Dodoma, 14 Novemba 2025.
Hoja za Muungano:
Taarifa za Serikali zinaonyesha kuwa katika kipindi
cha 2021–2024, hoja 15 kati ya 18 za Muungano
zilipatiwa ufumbuzi.
Ushirikiano wa Serikali mbili:
Katika kipindi cha utekelezaji, Serikali iliratibu
vikao 60 vya ushirikiano baina ya sekta zenye masuala
ya Muungano za Serikali ya Jamhuri ya Muungano wa
Tanzania na Serikali ya Mapinduzi ya Zanzibar.
Akaunti ya Fedha ya Pamoja:
Serikali mbili ziliendelea na mashauriano kuhusu
utaratibu wa kudumu wa kuchangia matumizi na kugawana
mapato ya Muungano, sambamba na mchakato wa kuundwa
kwa Tume ya kusimamia Akaunti ya Fedha ya Pamoja.
Maadhimisho ya miaka 60:
Mwaka 2024 Tanzania iliadhimisha miaka 60 ya Muungano
pamoja na miaka 60 ya Mapinduzi Matukufu ya Zanzibar,
katika mazingira yaliyosisitiza historia na mshikamano
wa Taifa.
Vyanzo vikuu:
Ofisi ya Rais, Ikulu; Ofisi ya Waziri Mkuu;
Ofisi ya Makamu wa Rais (Muungano na Mazingira);
Bunge la Jamhuri ya Muungano wa Tanzania; na
Katiba ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania.
Nukuu · Muungano · Umoja · Zanzibar · Utaifa
NUKUU ZA SAMIA
Endelea kugundua
Kila kauli hubeba maana. Gundua nukuu nyingine, tafuta mada unayoihitaji au soma kauli zilizowahi kugusa wengi.