Nukuu za Rais Samia: Miundombinu na Maendeleo ya Viwanda

Nukuu za Mheshimiwa Dkt. Samia Suluhu Hassan kuhusu miundombinu na maendeleo ya viwanda, zikieleza umuhimu wa uwekezaji katika kujenga uchumi imara na endelevu.

NUKUU ZA SAMIA

25 / ARCHIVE

Nukuu ya Rais Samia

“Tutaendelea na ujenzi wa barabara na madaraja ya juu kama tulivyoahidi kwenye Ilani yetu ili kupunguza kama sio kumaliza kabisa tatizo la msongamano.”

— Mheshimiwa Samia Suluhu Hassan, Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania

Mkutano na Wazee wa Dar es Salaam · Mlimani City · 7 Mei 2021

Uchambuzi

Kauli Iliyoweka Mapambano Dhidi ya Msongamano Katika Mstari wa Kipaumbele cha Miundombinu

Nukuu hii ina uzito wa kipekee kwa sababu Rais Samia hakutaja ujenzi wa barabara na madaraja kama miradi ya urembo wa jiji. Aliweka wazi tatizo mahsusi la kitaifa na mijini — msongamano wa magari — na akataja miundombinu kama chombo cha kulitatua. Hivyo, kauli hiyo ilikuwa zaidi ya ahadi ya ujenzi; ilikuwa dira ya kubadili namna Dar es Salaam inavyosafirisha watu, bidhaa na shughuli za kiuchumi.

Dira iliyobebwa ndani yake ilikuwa ya jiji lenye miundombinu inayolingana na kasi ya ukuaji wa watu, biashara na usafirishaji. Barabara pana, madaraja na flyovers huongeza uwezo wa mtandao wa usafiri kwa kuondoa maeneo ambayo magari hukutana katika kiwango kimoja. Kwa Dar es Salaam, jambo hili lina uzito mkubwa kwa sababu muda unaopotea barabarani una athari moja kwa moja kwenye uzalishaji, biashara, usafirishaji wa bidhaa na maisha ya kila siku ya wananchi.

Kauli ya Mei 2021 ilifuatiwa na utekelezaji wa miradi kadhaa ya kimkakati. TANROADS iliripoti mwaka 2024 kwamba katika kipindi cha miaka mitatu ya Awamu ya Sita, zaidi ya miradi 11 ya miundombinu ilikuwa ikitekelezwa Dar es Salaam; miradi mitano ilikuwa imekamilika na sita ikiendelea. Miradi hiyo ilijumuisha miundombinu ya BRT, upanuzi wa barabara na miradi iliyolenga moja kwa moja kupunguza msongamano.

Mwelekeo huu unaonekana pia katika matokeo ya Daraja la Tanzanite, lililokamilika na kuanza kutumika mwaka 2022. TANROADS ilieleza kuwa daraja hilo lilijengwa katika eneo ambalo lilikuwa na changamoto ya msongamano kwenye Selander Bridge, na liliunganisha eneo la Coco Beach/Aga Khan na upande wa Masaki. Taarifa za Serikali zimehusisha kukamilika kwake na kupungua kwa msongamano na muda wa safari katika njia hiyo.

Utekelezaji uliendelea pia kupitia flyovers za Uhasibu na Chang’ombe. Taarifa ya Serikali ya mipango ya maendeleo inaeleza kuwa flyovers hizo zilikamilishwa na kusaidia kupunguza msongamano, kurahisisha usafiri na usafirishaji wa bidhaa pamoja na watu. Hapa ndipo kauli ya Rais inapopata kipimo cha moja kwa moja: tatizo lililotajwa ni msongamano; hatua iliyochukuliwa ni kuboresha uwezo wa mtandao; na matokeo yaliyotajwa ni usafiri kuwa rahisi zaidi.

Zaidi ya Dar es Salaam, sera hiyo ya miundombinu iliingia katika mkondo mpana wa kitaifa. Economic Survey 2024 ya Wizara ya Fedha inaonyesha kuwa utekelezaji endelevu wa miradi mikubwa ya kimkakati, hususan katika miundombinu ya nishati na usafirishaji, ulikuwa miongoni mwa sababu zilizochangia ukuaji wa GDP halisi wa Tanzania kutoka asilimia 5.1 mwaka 2023 hadi asilimia 5.5 mwaka 2024.

Wazo Kuu

Kauli ya Rais Samia iliweka msongamano kama changamoto inayohitaji suluhisho la miundombinu; utekelezaji wa barabara, flyovers na madaraja ukapanua uwezo wa usafiri, huku uwekezaji wa miundombinu ukiendelea kuwa kichocheo cha shughuli za kiuchumi nchini.

Kutoka Kauli Hadi Matokeo

7 MEI 2021

Kauli ya Rais Kuhusu Msongamano

Rais Samia alieleza wazi kuwa Serikali itaendelea na ujenzi wa barabara na madaraja ya juu kama sehemu ya utekelezaji wa Ilani, kwa lengo la kupunguza au kumaliza tatizo la msongamano.

DISEMBA 2021

New Bagamoyo Road — Morocco–Mwenge

Sehemu ya kilometa 4.3 ya New Bagamoyo Road kati ya Morocco na Mwenge ilizinduliwa. Serikali iliihusisha miradi hiyo na kupunguza msongamano, kuboresha usalama na kuongeza ufanisi wa usafiri kuingia na kutoka katikati ya jiji.

FEBRUARI–MACHI 2022

Tanzanite Bridge Yakamilika

Daraja la Tanzanite lilikamilika na kuanza kutumika mwaka 2022, likitoa njia mbadala katika eneo la Selander na kuunganisha kwa ufanisi zaidi upande wa Coco Beach, Aga Khan na Masaki.

2022–2024

Flyovers na Upanuzi wa Mtandao

Ujenzi na ukamilishaji wa flyovers katika maeneo ya Uhasibu na Chang’ombe uliendelea sambamba na upanuzi wa barabara na miundombinu ya BRT, ukiweka mkazo katika kuongeza uwezo wa mtandao wa usafiri wa Dar es Salaam.

11 MACHI 2024

Miradi 11 ya Kimkakati Dar es Salaam

TANROADS ilieleza kuwa katika kipindi cha miaka mitatu ya Awamu ya Sita, zaidi ya miradi 11 ya miundombinu ilikuwa imetekelezwa jijini; mitano ilikuwa imekamilika na sita ikiendelea.

JULAI 2025

Mtandao wa Dar Es Salaam Wafikia Km 619.01

TANROADS iliripoti kuwa mtandao wa barabara unaosimamiwa katika Mkoa wa Dar es Salaam ulikuwa na jumla ya kilometa 619.01, huku sehemu kubwa ikiwa na njia nne hadi nane, jambo lililoongeza uwezo wa usafirishaji ndani ya jiji.

Matokeo na Mafanikio ya Utekelezaji

Utekelezaji wa dira hii unaonekana katika kuongezeka kwa miundombinu ya barabara na madaraja, kuanzishwa kwa njia mbadala za usafiri na kuongezeka kwa uwezo wa mtandao wa usafirishaji wa Dar es Salaam na taifa.

01 · TANZANITE BRIDGE

Njia Mpya ya Kimkakati Dar es Salaam

Daraja la Tanzanite lilikamilika na kuzinduliwa mwaka 2022. Serikali imeeleza kuwa kukamilika kwake kulisaidia kupunguza msongamano uliokuwa ukijikita kwenye Selander Bridge, kupunguza ajali na kuongeza ufanisi wa usafiri.

02 · FLYOVERS

Uhasibu na Chang’ombe

Flyovers katika maeneo ya Uhasibu na Chang’ombe zilikamilishwa kama sehemu ya suluhisho la kuongeza ufanisi wa mtiririko wa magari katika maeneo yenye mikutano mikubwa ya barabara.

03 · MIRADI 11+

Uwekezaji Mpana Dar es Salaam

Kufikia Machi 2024, TANROADS iliripoti zaidi ya miradi 11 ya miundombinu Dar es Salaam katika kipindi cha miaka mitatu ya Awamu ya Sita; mitano ilikuwa imekamilika na sita ikiendelea.

04 · KM 19

Upanuzi wa Morogoro Road

Upanuzi wa sehemu ya Morogoro Road kutoka njia mbili hadi njia nane kwa takribani kilometa 19 uliendelea, ukiambatana na ujenzi wa eneo la maegesho Kiluvya lenye uwezo wa kupokea malori mengi na kupunguza maegesho yasiyo rasmi.

05 · BRT

Usafiri wa Umma Kama Sehemu ya Suluhisho

Utekelezaji wa BRT Awamu ya 2, 3 na 4 uliendelea katika njia mbalimbali za Dar es Salaam. Kufikia Machi 2024, BRT 2 ilikuwa imefikia asilimia 98 ya utekelezaji kwa mujibu wa TANROADS.

06 · KM 619.01

Mtandao Mkubwa wa Barabara Jijini

Kufikia Julai 2025, TANROADS iliripoti mtandao wa barabara wa kilometa 619.01 katika Mkoa wa Dar es Salaam, sehemu kubwa ikiwa na njia nne hadi nane, jambo linaloongeza uwezo wa kubeba safari na shughuli za kiuchumi.

07 · GDP 5.5%

Miundombinu na Ukuaji wa Uchumi

Economic Survey 2024 iliripoti ukuaji wa GDP halisi wa asilimia 5.5 mwaka 2024, kutoka asilimia 5.1 mwaka 2023, na ikaorodhesha utekelezaji wa miradi mikubwa ya kimkakati hasa katika nishati na miundombinu ya usafirishaji miongoni mwa vichocheo.

08 · ATHARI ZA KIUCHUMI

Barabara Kama Miundombinu ya Uzalishaji

Barabara na madaraja bora hupunguza muda na gharama za usafirishaji, huunganisha masoko, viwanda na maeneo ya uzalishaji, na kuongeza ufanisi wa mzunguko wa bidhaa na watu. Hivyo, uwekezaji wa usafiri una athari pana zaidi ya kupunguza foleni pekee.

Uzito wa Kitaifa

Kutoka Kupunguza Foleni Hadi Kujenga Uchumi Unaosafirika Kwa Ufanisi

Uzito wa kauli hii unaonekana pale ambapo tatizo la msongamano linaangaliwa kama tatizo la uchumi, si tatizo la madereva pekee. Kila saa inayopotea katika foleni inaweza kumaanisha muda mdogo wa kufanya kazi, gharama kubwa zaidi za usafirishaji, matumizi makubwa ya mafuta na kuchelewa kwa bidhaa kufika sokoni. Kwa hiyo, kupanua uwezo wa mtandao wa barabara ni uwekezaji katika tija ya taifa.

Dar es Salaam ikiwa kitovu kikubwa cha biashara, bandari, viwanda na huduma za Tanzania, maboresho ya miundombinu yake yana athari zinazovuka mipaka ya jiji. Barabara zinazounganisha maeneo ya uzalishaji na masoko huwezesha bidhaa kusafirishwa kwa ufanisi; madaraja na flyovers huondoa vikwazo katika maeneo muhimu ya mtandao; na BRT huongeza uwezo wa kusafirisha idadi kubwa ya watu kwa mfumo uliopangwa.

Hili ndilo linalofanya utekelezaji wa kauli hii kuwa sehemu ya simulizi kubwa ya miundombinu ya Awamu ya Sita. Serikali haikubaki kwenye ujenzi wa barabara moja; iliunganisha barabara, madaraja, flyovers, BRT na miradi mingine ya usafirishaji katika mkakati mpana wa kuongeza uwezo wa mfumo wa usafiri.

Kwa mtazamo wa uchumi wa taifa, Economic Survey 2024 inaweka uzito zaidi kwenye hoja hii. Tanzania ilifikia ukuaji wa GDP halisi wa asilimia 5.5 mwaka 2024, na Serikali ilitaja utekelezaji wa miradi mikubwa ya kimkakati katika miundombinu ya usafirishaji na nishati miongoni mwa sababu zilizochangia ukuaji huo. Hivyo, miundombinu ilifanya kazi kama kichocheo cha shughuli za uzalishaji na uchumi.

Katika Dar es Salaam, matokeo yanaonekana katika kuongezeka kwa njia mbadala za kuvuka maeneo yenye msongamano, kukamilika kwa flyovers na kuendelea kwa upanuzi wa barabara na BRT. Tanzanite Bridge, Uhasibu Flyover na Chang’ombe Flyover ni mifano inayoonyesha namna Serikali ilivyogeuza changamoto ya msongamano kuwa ajenda ya uwekezaji wa kudumu katika miundombinu.

Kwa mtazamo wa muda mrefu, thamani ya uwekezaji huu haipimwi kwa idadi ya madaraja pekee. Inapimwa kwa muda unaookolewa, uwezo wa kusafirisha watu na bidhaa, kuunganishwa kwa masoko, usalama wa barabarani, ufanisi wa biashara na uwezo wa jiji kukua bila mtandao wa usafiri kuwa kikwazo kikuu cha maendeleo.

Urithi wa Kauli

Kauli ya Rais Samia ya Mei 2021 iliweka wazi kwamba kupunguza msongamano kunahitaji uwekezaji wa kimkakati katika uwezo wa mtandao wa usafiri. Ujenzi na ukamilishaji wa barabara, flyovers, madaraja na BRT umeifanya ajenda hiyo kuwa sehemu ya mageuzi mapana ya miundombinu ya Dar es Salaam na uchumi wa Tanzania.

Taarifa za Nukuu

Mtoa Kauli

Mheshimiwa Samia Suluhu Hassan, Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania

Tarehe

7 Mei 2021

Mahali

Mlimani City, Dar es Salaam

Tukio

Mkutano wa Rais Samia Suluhu Hassan na Wazee wa Dar es Salaam

Kategoria

Barabara · Madaraja · Flyovers · Usafiri · Miundombinu · Uchumi

Tatizo Lililolengwa

Msongamano wa magari na changamoto za ufanisi wa usafiri Dar es Salaam

Miradi Muhimu

Tanzanite Bridge · Uhasibu Flyover · Chang’ombe Flyover · New Bagamoyo Road · BRT · Morogoro Road

Kiashiria cha Uchumi

GDP halisi ilikua 5.5% mwaka 2024, kutoka 5.1% mwaka 2023; Economic Survey ilitaja miradi ya kimkakati ya usafirishaji miongoni mwa vichocheo.

Mada Zinazohusiana

Miundombinu Barabara Madaraja Flyovers Dar es Salaam Msongamano Usafiri BRT Uchumi TANROADS Maendeleo ya Taifa

Chanzo na Uthibitisho

Chanzo cha nukuu: Hotuba ya Mheshimiwa Samia Suluhu Hassan, Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, kwenye Mkutano na Wazee wa Dar es Salaam, Mlimani City, 7 Mei 2021.

Tanzanite Bridge: TANROADS inaeleza kuwa Daraja la Tanzanite lilikamilika na kuanza kutumika mwaka 2022. Serikali imehusisha mradi huo na kupunguza msongamano katika eneo la Selander na kuboresha ufanisi wa usafiri.

Miradi ya Dar es Salaam: TANROADS iliripoti tarehe 11 Machi 2024 kuwa zaidi ya miradi 11 ya miundombinu ilikuwa ikitekelezwa Dar es Salaam katika kipindi cha miaka mitatu ya Awamu ya Sita; mitano ilikuwa imekamilika na sita ikiendelea.

Flyovers: Taarifa ya Serikali ya mipango ya maendeleo inaeleza kuwa flyovers za Uhasibu na Chang’ombe zilikamilishwa na kusaidia kupunguza msongamano pamoja na kurahisisha usafiri na usafirishaji wa bidhaa na watu.

Upanuzi wa Morogoro Road: TANROADS ilieleza kuwa upanuzi wa sehemu ya Morogoro Road kwa takribani kilometa 19 kutoka njia mbili hadi njia nane ulihusishwa na hatua za kuongeza ufanisi wa usafiri na kupunguza foleni, ukiambatana na maegesho ya malori Kiluvya.

Ukuaji wa uchumi: Economic Survey 2024 ya Wizara ya Fedha iliripoti ukuaji wa GDP halisi wa asilimia 5.5 mwaka 2024, kutoka asilimia 5.1 mwaka 2023, na ikaainisha utekelezaji wa miradi mikubwa ya kimkakati, hususan katika nishati na miundombinu ya usafirishaji, miongoni mwa vichocheo vya ukuaji.

Vyanzo vikuu: Ikulu ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania · TANROADS · Wizara ya Fedha · Economic Survey 2024 · nyaraka rasmi za Serikali za mipango ya maendeleo.

Nukuu · Barabara · Flyovers · Madaraja · Dar es Salaam · Miundombinu · Uchumi