Nukuu za Rais Samia Kuhusu Diplomasia na Uhusiano wa Kimataifa
Kauli, dira na msimamo wa Mheshimiwa Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan kuhusu diplomasia, ushirikiano wa kimataifa na mahusiano baina ya mataifa.
NUKUU ZA SAMIA
25 / ARCHIVE
Nukuu ya Rais Samia
“Hakuna nchi inayoweza kujiendeleza yenyewe kwa
kujitenga na hakuna anayepaswa kuangalia ushindani
wa dunia kama mchezo ambao upande mmoja ukishinda
mwingine lazima ushindwe. Maendeleo ya kweli
hupatikana pale tunapoendelea pamoja.”
— Mheshimiwa Samia Suluhu Hassan, Rais wa
Jamhuri ya Muungano wa Tanzania
Akihutubia Jukwaa la Biashara na Uwekezaji la Kenya
na Tanzania (Kenya–Tanzania Business and Investment Forum)
· Nairobi, Kenya · 5 Mei 2021
Uchambuzi
Kauli Iliyojenga Tanzania Kama Taifa la Ushirikiano,
Ushindani wa Heshima na Maendeleo ya Pamoja
Nukuu hii ni miongoni mwa kauli zenye uzito mkubwa
zaidi katika kujenga falsafa ya Tanzania ya mahusiano
ya kimataifa chini ya Rais Samia Suluhu Hassan. Ndani
ya sentensi moja, Rais anaweka wazi mtazamo wa
uongozi wa maendeleo usiojengwa juu ya
kujitenga, bali juu ya ushirikiano, utegemeano wa
kiuchumi na ustawi wa pamoja.
Kauli hiyo ilitolewa katika mazingira muhimu ya
kihistoria. Tanzania na Kenya zilikuwa zinaingia katika
kipindi cha kurejesha kwa nguvu zaidi mawasiliano ya
kisiasa, biashara na diplomasia. Badala ya kuzungumzia
nchi mbili kama wapinzani wanaogombea nafasi katika
uchumi wa Afrika Mashariki, Rais Samia aliweka msingi
mwingine wa fikra: nchi jirani zinaweza
kushindana, lakini ushindani huo haupaswi kugeuka
kuwa uadui wa kiuchumi.
Hii ndiyo nguvu ya kisera iliyobebwa na nukuu hiyo.
Rais Samia aliitazama Afrika Mashariki kama eneo la
fursa zinazoweza kuongezwa kupitia ushirikiano. Bandari,
reli, nishati, masoko, biashara, uwekezaji, utalii na
rasilimali za watu havikulazimika kuonekana kama
maeneo ya mgongano; vinaweza kuwa nguvu za
pamoja zinazopanua ustawi wa wananchi wa mataifa
zaidi ya moja.
Kwa mtazamo mpana wa diplomasia, kauli hii pia
ilitangaza aina ya Tanzania ambayo Rais Samia
aliikusudia kuijenga katika medani ya kimataifa:
Tanzania yenye kuzungumza, kusikiliza, kushirikiana,
kujenga marafiki wa kiuchumi na kutumia diplomasia
kama chombo cha kufungua masoko na fursa za maendeleo.
Wazo Kuu
Rais Samia aliweka maendeleo ya Tanzania ndani ya
falsafa ya ushirikiano: Taifa lisitafute mafanikio
kwa kujitenga au kuwashinda wengine, bali kwa
kujenga mazingira ambamo biashara, uwekezaji na
ustawi wa pamoja vinapanua fursa za wananchi.
Kutoka Kauli Hadi Matokeo
5 MEI 2021
Dira ya Maendeleo ya Pamoja Yatangazwa Nairobi
Katika Kenya–Tanzania Business and Investment Forum,
Rais Samia aliweka wazi kwamba maendeleo ya kweli
hayapatikani kwa kujitenga wala kwa kutazama mafanikio
ya taifa jingine kama hasara ya taifa lingine.
2021–2022
Diplomasia ya Tanzania na Kenya Yaingia Katika Hatua Mpya
Serikali za Tanzania na Kenya ziliendelea kuimarisha
mazungumzo ya kisiasa na kiuchumi, zikilenga kukuza
biashara, uwekezaji na utekelezaji wa maeneo ya
ushirikiano wa kimkakati.
OKTOBA 2022
Vikwazo vya Biashara Vaanza Kuondolewa Kwa Kasi
Serikali iliripoti kwamba vikwazo visivyo vya kodi
baina ya Tanzania na Kenya vilipungua kutoka 68
wakati Rais Samia akiingia madarakani hadi kubaki
14, hatua iliyorahisisha mazingira ya biashara na
kuonyesha matokeo ya diplomasia ya mazungumzo.
2023–2025
Biashara ya Kikanda Yaendelea Kuimarika
Tanzania na Kenya ziliendelea kuwa miongoni mwa
nguzo kuu za biashara ndani ya Jumuiya ya Afrika
Mashariki, huku Kenya ikiendelea kuwa mshirika
muhimu wa biashara wa Tanzania katika ukanda huo.
2026
Ushirikiano Wageuka Ajenda ya Utekelezaji
Tanzania na Kenya ziliendeleza ushirikiano kupitia
makubaliano na mazungumzo katika biashara, miundombinu,
usafirishaji, nishati, usalama na uwekezaji, huku
Jukwaa la Biashara likibaki sehemu ya kuimarisha
diplomasia ya uchumi kati ya mataifa hayo mawili.
Matokeo na Mafanikio ya Utekelezaji
Mwelekeo ulioanzishwa na kauli ya Nairobi uliendana na
hatua pana za diplomasia ya Rais Samia: kurejesha
mazungumzo, kupunguza migogoro ya kiuchumi, kufungua
fursa za biashara na kuifanya Tanzania mshiriki mwenye
ushawishi mkubwa zaidi katika diplomasia ya kikanda.
01 · DIPLOMASIA
Mahusiano ya Tanzania na Kenya Yaimarika
Ziara na mazungumzo ya ngazi ya juu yaliweka
msingi wa kurejesha nguvu ya uhusiano wa kisiasa,
kiuchumi na kidiplomasia kati ya mataifa hayo mawili
yenye historia ndefu ya ujirani na ushirikiano.
02 · VIKWAZO 68 → 14
Vikwazo Visivyo vya Kodi Vilipunguzwa
Kufikia Oktoba 2022, Rais Samia alisema vikwazo
visivyo vya kodi vilivyokuwa 68 wakati akiingia
madarakani vilikuwa vimefanyiwa kazi na kubaki 14,
hatua muhimu katika kurahisisha biashara ya
Tanzania na Kenya.
03 · BIASHARA
Diplomasia Yaelekezwa Kwenye Uchumi Halisi
Ushirikiano haukubaki katika ngazi ya itifaki.
Serikali ziliweka biashara, uwekezaji, usafirishaji,
nishati na uondoshaji wa vikwazo vya kibiashara
katika kitovu cha mahusiano ya nchi mbili.
04 · EAC
Tanzania Yaongeza Uzito Katika Ushirikiano wa Kikanda
Tanzania iliendelea kushiriki kwa nguvu katika
ajenda za Jumuiya ya Afrika Mashariki, ambako
Tanzania, Kenya na Uganda zimeendelea kuwa
miongoni mwa nchi zinazoongoza biashara ya ndani
ya ukanda huo.
05 · UWEKEZAJI
Tanzania Yaendelea Kuvutia Mitaji ya Kimataifa
Takwimu za Tanzania Investment Report zinaonyesha
FDI inflows ziliongezeka kutoka dola za Marekani
bilioni 1.19 mwaka 2021 hadi dola bilioni 1.65
mwaka 2023, ikiakisi mazingira mapana ya kuimarika
kwa ushirikiano wa kiuchumi na imani ya wawekezaji.
06 · MIRADI YA PAMOJA
Ushirikiano Waelekezwa Kwenye Miundombinu
Tanzania na Kenya ziliendelea kujadili na kusukuma
maeneo ya ushirikiano katika usafiri, usafirishaji,
nishati na miundombinu, yakionyesha mtazamo kwamba
maendeleo ya kikanda yanahitaji mifumo inayounganisha
zaidi ya taifa moja.
07 · SEKTA BINAFSI
Wafanyabiashara Wapewa Nafasi Kubwa Katika Diplomasia
Jukwaa la Kenya–Tanzania Business and Investment
Forum liliweka sekta binafsi katikati ya diplomasia
ya uchumi, likisisitiza kwamba Serikali zinaweza
kufungua mazingira, lakini biashara na uwekezaji
ndio vinavyogeuza ushirikiano kuwa ajira na uzalishaji.
08 · MAENDELEO YA PAMOJA
Ushirikiano Badala ya Siasa za Zero-Sum
Mwelekeo wa mahusiano ya Tanzania na Kenya ulizidi
kusisitiza manufaa ya pande zote: soko kubwa zaidi,
miundombinu iliyounganishwa, biashara yenye gharama
ndogo na uwekezaji unaoweza kutoa matokeo kwa
wananchi wa mataifa yote mawili.
Uzito wa Kitaifa na Kimataifa
Diplomasia ya Ushirikiano Kama Chombo cha
Kupanua Uchumi na Nafasi ya Tanzania Duniani
Kiini cha nukuu hii kinagusa moja kwa moja
diplomasia ya uchumi. Katika dunia
ambayo masoko, mitaji, teknolojia na minyororo ya
uzalishaji vinavuka mipaka, taifa linalojitenga
linajinyima lenyewe sehemu ya fursa. Rais Samia
aliweka Tanzania kwenye mtazamo wa kutumia
mahusiano ya kimataifa si kwa ajili ya hadhi ya
kidiplomasia pekee, bali kama daraja la maendeleo
ya kiuchumi.
Kwa wananchi, maana ya diplomasia hii iko katika
maisha ya kawaida. Kuondolewa kwa vikwazo vya biashara
kunaweza kupunguza gharama na ucheleweshaji wa bidhaa.
Kuongezeka kwa masoko kunapanua nafasi kwa wazalishaji.
Uwekezaji wa mipakani unaweza kuongeza mitaji, ajira,
teknolojia na ujuzi. Miundombinu ya pamoja inaweza
kupunguza gharama za usafirishaji. Hivyo, ushirikiano
wa mataifa unaotajwa katika kauli hii unatafsirika
moja kwa moja katika uchumi wa wananchi.
Kwa Tanzania yenyewe, athari kubwa zaidi ilikuwa
kuimarika kwa taswira ya taifa kama mshirika
anayependelea mazungumzo, biashara na utatuzi wa
changamoto kupitia ushirikiano. Hii iliipa Tanzania
nafasi ya kuzungumza kwa sauti yenye mvuto zaidi
ndani ya Afrika Mashariki, Afrika na majukwaa ya
kimataifa.
Ushahidi wa miaka iliyofuata unaonyesha kwamba
falsafa ya maendeleo ya pamoja haikubaki Nairobi.
Tanzania iliendelea kusisitiza uhusiano wa kiuchumi
na Kenya, kupunguza vikwazo vya biashara, kushiriki
katika ajenda za EAC na kuimarisha mazingira ya
uwekezaji. Ndani ya EAC, biashara ya ndani ya ukanda
iliongezeka kutoka dola bilioni 9.75 mwaka 2020 hadi
dola bilioni 13.77 mwaka 2023, huku Tanzania na Kenya
zikiendelea kuwa miongoni mwa wahusika wakuu wa
biashara hiyo ya kikanda.
Falsafa ya Rais Samia
Maendeleo yenye maana hudumu pale mataifa yanapogeuza
tofauti zao kuwa fursa za kushirikiana, kupanua
ustawi na kuwainua wananchi kwa manufaa ya pamoja.
Taarifa za Nukuu
Mtoa Kauli
Mheshimiwa Samia Suluhu Hassan,
Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania
Tarehe
5 Mei 2021
Mahali
Nairobi, Kenya
Tukio
Kenya–Tanzania Business and Investment Forum
Kategoria
Diplomasia · Ushirikiano wa Kimataifa ·
Biashara · Uwekezaji · Afrika Mashariki
Dira Kuu
Maendeleo ya pamoja kupitia ushirikiano,
utegemeano wa kiuchumi na diplomasia ya fursa
Hatua Muhimu
Kuimarisha Tanzania–Kenya bilateral relations ·
Kupunguza vikwazo vya biashara ·
Kukuza diplomasia ya uchumi
Takwimu Muhimu
Vikwazo visivyo vya kodi: 68 hadi 14 kufikia
Oktoba 2022 · Intra-EAC trade: USD 9.75bn mwaka
2020 hadi USD 13.77bn mwaka 2023
Mada Zinazohusiana
Diplomasia ya Uchumi
Tanzania na Kenya
Ushirikiano wa Mataifa
Afrika Mashariki
EAC
Biashara ya Kikanda
Uwekezaji
Maendeleo ya Pamoja
Diplomasia
Ushindani wa Heshima
Chanzo na Uthibitisho
Chanzo cha nukuu:
Hotuba ya Mheshimiwa Samia Suluhu Hassan, Rais wa
Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, katika Kenya–Tanzania
Business and Investment Forum, Nairobi, Kenya,
tarehe 5 Mei 2021.
Diplomasia ya Tanzania na Kenya:
Taarifa rasmi za Serikali ya Tanzania zinaonyesha
kuwa baada ya ziara ya Nairobi, nchi hizo ziliendelea
kukuza ushirikiano wa kiuchumi, biashara, uwekezaji,
miundombinu, usafirishaji na nishati.
Vikwazo vya biashara:
Oktoba 2022, Rais Samia alisema vikwazo visivyo vya
kodi kati ya Tanzania na Kenya vilipungua kutoka 68
wakati akiingia madarakani hadi kubaki 14.
Biashara ya Afrika Mashariki:
East African Community Trade and Investment Report
2024 inaonyesha biashara ya ndani ya EAC iliongezeka
kutoka USD 9.75 bilioni mwaka 2020 hadi USD 13.77
bilioni mwaka 2023.
Uwekezaji:
Tanzania Investment Report 2024 inaonyesha FDI
inflows ziliongezeka kutoka USD 1.19 bilioni mwaka
2021 hadi USD 1.65 bilioni mwaka 2023.
Vyanzo vikuu:
Ikulu ya Tanzania · Wizara ya Mambo ya Nje na
Ushirikiano wa Afrika Mashariki · East African
Community · Bank of Tanzania · National Bureau of
Statistics · Tanzania Investment Report.
Nukuu · Diplomasia · Ushirikiano · Biashara · Uwekezaji · Afrika Mashariki
NUKUU ZA SAMIA
Endelea kugundua
Kila kauli hubeba maana. Gundua nukuu nyingine, tafuta mada unayoihitaji au soma kauli zilizowahi kugusa wengi.